Bezoek en pastoraat

Persoonlijk contact wordt door een vluchteling meestal erg gewaardeerd. Bedenk, dat men vaak familie en/of vrienden heeft moeten achterlaten. Het komt ook best vaak voor, dat iemand niet eens weet of naaste familie (ouders, echtgeno(o)t(e) en/of kinderen) nog in leven zijn of waar zij zich bevinden. Het kan dan veel betekenen om contact te hebben met een Nederlander die veel om de asielzoeker geeft. Als christen kun je veel voor iemand betekenen door gewoon in alledaagse dingen Gods liefde te laten zien. Aandachtspunten daarbij zijn:

Gave biedt ook brochures aan met aandachtspunten voor bezoekwerk.
Verder wordt in de basiscursus Op weg met een vluchteling en in de cursus Pastoraat nader op een en ander ingegaan. Ook kan een medewerker van Gave er op bijvoorbeeld een werkgroepavond iets over vertellen. Vraag de servicedesk naar de mogelijkheden!

Grenzen bewaken

Bepaal voor uzelf uw grenzen (bijvoorbeeld in tijd) en doe geen beloftes die u niet kunt of wilt nakomen. Bekijk vooraf of u eventueel onderdak zou willen geven aan (uitgeprocedeerde) asielzoekers. In veel culturen wordt gemakkelijker iets gevraagd dan in Nederland. Wees dan duidelijk en eerlijk over uw grenzen.
>>naar boven

Bezoek op het asielzoekerscentrum

Het is goed om een asielzoekers op het asielzoekerscentrum (azc) te bezoeken. Dan krijg je meteen een indruk hoe zijn dagelijkse leven eruit ziet. Ook komt u dan in contact met andere azc-bewoners met wie hij of zij omgaat. Zo kan ook het aantal contacten op het azc groeien.
Veel mensen zien er tegenop om bij iemand op het azc op bezoek te gaan. Ben je eenmaal die drempel over, dan blijkt het heel erg mee te vallen. Je kunt het beste een keer meegaan met een ‘ervaren persoon’. Misschien zijn enkele mensen bij u in de gemeente al actief of is er een interkerkelijke werkgroep waar u bij kunt aansluiten. Neem gerust contact op met de servicedesk van Gave, dan helpen wij u graag verder.
Als je iemand op het azc bezoekt, meld je je bij aankomst bij de receptie. Hier moet je meestal je ID laten zien (bijvoorbeeld een rijbewijs) en moet je naam en kamernummer opgeven van degene die je wilt bezoeken. Bij sommige azc’s krijg je dan een bezoekerspas die je bij vertrek weer bij de receptie inlevert. Ook als je geen bezoekerspas hebt, is het gebruikelijk om je bij vertrek even bij de receptie af te melden. Overigens kent een aantal azc’s nog aanvullende bezoekregels. Ervaren bezoekers kunnen u daarin wegwijs maken en bij de receptie kunt u daar uiteraard ook nadere inlichtingen over krijgen.
>>naar boven

Uitnodigen van asielzoeker

Als een contact zich positief ontwikkelt en je vertrouwd raakt met elkaar, kun je overwegen om een asielzoeker ook bij je thuis uit te nodigen. Zeker de eerste paar keer is het goed om hem of haar op het azc op te halen, maar stimuleer hen ook om zelf de weg te vinden.
Wees ook gastvrij en bied een maaltijd aan. Waarschijnlijk hebt u ook al eens bij hen op het azc gegeten? Voor hen is het heel gewoon dat bezoek mee-eet, ook als ze onverwacht komen.
>>naar boven

Communicatie met vluchtelingen

In je contact met vluchtelingen is het belangrijk om bewogenheid te tonen. Toon interesse voor degene die je bezoekt: gezin, familie, land, studie of beroep, huidige leven en religie. Wees ook open over jezelf en je eigen leven. Je ontmoet elkaar als twee mensen die door God geschapen zijn en allerlei mooie (en ook wel minder mooie) kwaliteiten hebben. Naast oprechte bewogenheid moet er overigens ook een gezonde afstand zijn. Hieronder volgen wat algemene richtlijnen:

  • Bij een nieuw contact weet je dat hij of zij vluchteling is maar verder ken je elkaar niet. Daardoor bestaat het risico dat je alleen over de asielprocedure praat. Het is echter belangrijk om ook veel over mooie dingen te praten. Vertel maar wat over jezelf, je familie en je interesses en laat maar eens een (familie)fotoalbum zien of een mooi boek over Nederland. Een vluchteling zal dan ook makkelijk vragen stellen over onze cultuur en ons land. Zo leer je zijn of haar interesses kennen en kun je daar op inspelen. Omgekeerd kun je ook naar hun cultuur en land vragen en leer je hen ook beter kennen.
  • Voor SomaliŽrs is er een boekje Welkom in Nederland dat u cadeau kunt geven en een mooie gelegenheid biedt om contact met hen te leggen. Voor Afghanen bestaat er eenzelfde soort boekje.
  • Heb begrip voor de spanning waarin vluchtelingen leven. Ze hebben veel problemen gehad. Tot hun teleurstelling zijn de problemen in Nederland niet voorbij, maar komen er allerlei nieuwe om de hoek kijken. Heb er daarom begrip voor, dat zij misschien emotioneel instabiel zijn, of weinig actief, of dat ze een afspraak vergeten. ’Begrip hebben’ wil natuurlijk niet zeggen dat je vluchtelingen niet aanspoort zich anders op te stellen!
  • Als het contact wat meer vertrouwd wordt, wil een asielzoeker soms iets van zijn vluchtverhaal vertellen. Leen hem dan een luisterend oor. Vraag echter niet zelf waarom iemand gevlucht is. Dat kan namelijk veel spanningen oproepen, terwijl u juist wat afleiding en ontspanning mag brengen.
  • Vraag rustig naar de politieke situatie in het land van herkomst. Dit geeft u vaak veel inzicht in de achtergrond van de vluchteling. Doe echter geen uitspraken over de politieke situatie.
  • Dť manier om met de vluchteling te communiceren bestaat niet. Elke vluchteling is weer anders. Vluchtelingen verschillen net zo veel van elkaar, als u van de vluchtelingen verschilt.
  • Waardeer mensen in hun waardigheid en spreek hen daar in aan. Waak voor een houding waarin u de nobele hulpverlener en de milde weldoener bent. Stel uzelf zo op, dat ook u van deze mensen en hun cultuur kunt leren.

>>naar boven

Communicatie met niet-westerlingen

Asielzoekers komen uit andere culturen. Ook daar moet je proberen rekening mee te houden:

  • Wees terughoudend in contacten met de andere sekse. Dit geldt met name voor mensen uit islamitische culturen. Houdt u zich, indien mogelijk, aan de vuistregel: mannen hebben contact met mannen, vrouwen hebben contact met vrouwen.
  • De meeste communicatie is niet verbaal, maar non-verbaal. De indruk die u op een vluchteling maakt wordt maar voor een klein deel door uw woorden bepaald. Andere dingen zijn ook belangrijk. Ziet u er vrolijk uit? Hebt u tijd? Is de vluchteling welkom bij u thuis? Vindt u het leuk de vluchteling weer te zien? Bent u bereid onbekende gerechten te proberen?
  • Wees niet bang blunders te maken. Die maakt u toch wel. Vluchtelingen beseffen heus wel dat Nederlanders lang niet al hun gewoonten kunnen kennen. Belangrijk is dat ze in het contact met u kunnen merken dat u echt om hen geeft. Vluchtelingen hebben liever iemand die bij hen komt en per keer tien verkeerde opmerkingen maakt, dan iemand die helemaal niet komt.
  • Betoon liefde. Een vriendelijk woord en een glimlach doet iedereen goed. Ook vluchtelingen. Een uitnodiging om eens thuis te komen en een klein presentje doen helemaal wonderen. De bereidheid om naast vluchtelingen te gaan staan in de problemen die ze hebben en te zoeken naar praktische oplossingen, maakt het helemaal compleet.
  • Neem de tijd. Nederlanders mogen dan wel afspraken maken van 13.17 uur tot 13.42 uur, andere culturen gaan daar heel wat flexibeler mee om. Geniet daarvan!
  • Asielzoekers kunnen op het azc op tijdstippen eten die voor ons heel ongewoon zijn. Als u onverwacht op bezoek komt en ze zijn net aan de maaltijd, dan is de kans groot dat u gevraagd wordt mee te eten. Geniet dan ook van de geboden gastvrijheid. En schroom niet om even wat ruimte te vragen voor gebed. Het is voor asielzoekers heel normaal dat je je geloof serieus neemt en ook moslims waarderen het, als je iets laat zien van onze godsdienstige gebruiken.
  • Communiceer niet al te confronterend. Nederlanders staan er zelfs in de westerse wereld om bekend dat ze bot zijn. Dat geldt nog veel meer in het communiceren met mensen uit niet-westerse culturen. Ga er bijvoorbeeld niet te snel van uit dat ”ja” ook ”ja” betekent. Het kan ook betekenen: ”Ja, ik heb je verstaan. Ik vind je aardig, dus ik zeg geen nee. Maar eigenlijk wil ik wat anders.” Dit betekent niet dat je niet op hen aankunt. Het betekent, dat zij op een andere manier communiceren hoe ze ergens over denken. In hun eigen cultuur is dat duidelijk, maar hier helaas niet. Bespreek dit verschil als je hiermee geconfronteerd wordt, zodat misverstanden uit de weg geruimd worden.
  • Wees bereid te leren. Andere culturen zijn interessant. Contact met niet-westerlingen kan uw kijk op de wereld verbreden. Sta daar voor open.
    Wees niet bang om met mensen van dezelfde sekse amicaal om te gaan. Lichaamscontact in de vorm van een klop op de schouder of zelfs een omhelzing is gebruikelijk voor vrienden onder elkaar. Kijk goed naar de cultuur en wees erop gespitst te doen wat mensen kunnen waarderen.

>>naar boven

Communicatie met moslims

De meeste asielzoekers komen naar Nederland met het idee dat het een christelijk land is. Je hoeft je er dan ook niet voor te schamen dat je christen bent, want dat verwachten ze feitelijk al.

  • Vertel dus gerust dat je christen bent en dat je vanuit of namens de kerk komt en schroom niet om het geloof ter sprake te brengen. In niet-westerse culturen maakt het geloof wezenlijk deel uit van het leven in al zijn facetten. Als je als christen op bezoek komt, is het heel raar als je nooit over het geloof begint en roept het de vraag op, of je je geloof wel serieus neemt. Dat geldt ook, als je pas na langere tijd laat blijken dat je christen bent.
  • Als het over het geloof gaat, zul je wel misverstanden uit de weg moeten ruimen. Veel asielzoekers verwachten dat de meeste Nederlanders christen zijn. Daarom denken ze ook, dat de zondige dingen die ze in de Nederlandse samenleving zien, bij het christelijk geloof horen. U hebt dan het voorrecht om te laten zien dat het christelijk geloof iets heel anders is dan wat je veelal op straat en op TV tegenkomt.
  • Naast misverstanden over de christelijke leefwijze, zijn er uiteraard ook de nodige misverstanden over de inhoud van het christelijk geloof. Het is goed om hier toerusting voor te zoeken, zoals in de cursus Op weg met een vluchteling. Lezenswaardig is het boekje "Wat zijn de zuilen van het christelijke geloof?", geschreven door Herman Takken (uitgave Evangelie en Moslims) en het engelstalige document Sharing Christ with Moslims. Voor meer informatie kunt u ook bij Gave terecht.

>>naar boven

Communicatie met Oosters-orthodoxe christenen

Veel asielzoekers uit landen van de vroegere Sovjet-Unie (zoals ArmeniŽ en GeorgiŽ) zijn Oosters-orthodox, evenals een klein aantal Irakezen. Veel orthodoxe gelovigen hebben geen persoonlijke relatie met Jezus Christus. Men hecht sterk aan de oude traditie en de rituelen, maar men heeft vaak weinig kennis van de Bijbel.

Enkele tips:

  • Ga niet in discussie over leerstellige verschillen, maar geef een goed getuigenis van Jezus Christus als verlosser; laat merken wie Hij is in uw leven.
  • Nodig hen uit om in een groepje bijbelstudie te doen. Lees dan vooral gedeelten die laten zien wie Jezus is en wat Hij doet.

>>naar boven

Contact in de eigen taal

Je kunt een heel goed contact hebben met een asielzoeker, maar het kan toch goed zijn als hij ook bezoek krijgt van iemand die zijn taal spreekt. Gave kan hierbij helpen. Wij hebben allochtone medewerkers in dienst en wij kunnen ook doorverwijzen naar andere allochtone Christenen. Neem gerust contact op met de servicedesk, dan helpen wij u zo snel mogelijk.
>>naar boven

Getraumatiseerde asielzoeker

Als u advies wilt, hoe om te gaan met een getraumatiseerde asielzoeker, dan zijn er de volgende mogelijkheden:

  • Neem eerst eens contact op met het Gezondheidscentrum asielzoekers, die op elk azc  vertegenwoordigd is. Vraag wat zij denken van de u bekende asielzoeker en wat men u adviseert  in het ‘naast’ hem of haar staan. 
  • In geval van ernstige trauma’s zijn er mogelijkheden voor opname, bijvoorbeeld in Centrum ’45, Equator, de Gelderse Roos of De Evenaar. Daarvoor is wel een doorverwijzing van een behandelend arts nodig.
  • U kunt ook kijken op de websites van FEO (Federatie Evangelsiche Zorg-Organisaties) en CSK  (De Christelijke Sociale Kaart Onlne; 400 christelijke zorgaanbieders).
  • Gave biedt een cursus Pastoraat aan. Hierin gaan we dieper in op mogelijkheden om vanuit de  Bijbel hulp te bieden aan asielzoekers met een trauma. Neem gerust contact met ons op voor  meer informatie.
  • Zie ook de pastorale cursus van Aad van de Sande en informatie over traumaverwerking.

>>naar boven 

Doorverwijzing bij verhuizing / terugkeer

Door u op te geven voor onze emailnieuwbrief blijft u op de hoogte van activiteiten en ontwikkelingen omtrent vluchtelingen