Verschillen in opvanglocaties

Er zijn verschillende soorten opvanglocaties voor asielzoekers. Hieronder volgt een korte omschrijving per type locatie met daarbij de mogelijkheden voor kerken om zich in te zetten voor de vluchtelingen.

Eerste opvang - COL (centrale ontvangstlocatie)

Dit is de allereerste opvang, het is voor mensen die zich melden voor een asielaanvraag. Ze verblijven hier een dag of vijf, waarin de eerste informatie wordt gegeven en er zijn medische controles.
Kerken kunnen heel praktisch hulp bieden met kleding. Ook kan er vervoer naar kerken worden georganiseerd. In de kerken is het mooi om de vluchtelingen welkom te heten en te zorgen voor vertaling. Naar behoefte kan er mogelijk al ruimte zijn voor wat persoonlijk contact.

POL (procesopvanglocatie)

Na de eerste intake verhuizen de mensen door naar een locatie waar ze wachten op het IND interview en zich daarop kunnen voorbereiden. Eerst duurde deze periode drie tot vier weken, inmiddels is de tijd meer dan verdubbeld. Dit is het moment dat ze meer ‘om zich heen gaan kijken’. Activiteiten en contacten komen nu beter tot hun recht. 
Ook tijdens de behandeling van hun asielaanvraag verblijven de mensen hier. Ze worden dan dagelijks met busjes naar het aanmeldcentrum van de IND gebracht. Soms heeft het aanmeldcentrum een dependance op de locatie zelf, zoals in Doetinchem. De behandeling van de asielaanvraag duurt maximaal acht werkdagen. Is er meer tijd nodig, dan verhuizen mensen naar een gewoon azc.
Op deze locaties kunnen activiteiten voor iedereen opgezet worden. Voor christenen is het belangrijk broeders en zusters te ontmoeten, in kerkdiensten en op bijbelstudies.

Azc

De grootste groep vluchtelingen woont in een ‘gewoon azc’, waar ze na behandeling van de asielaanvraag geplaatst worden. Een aantal mensen heeft dan al een 'status'. Zij wachten vervolgens op een woning in Nederland. Dat duurt momenteel meerdere maanden. Anderen hebben een afwijzing en moeten werken aan terugkeer. Daar krijgen ze vaak vier weken de tijd voor, maar soms moeten ze meteen vertrekken. Meestal hebben ze intussen een beroepsprocedure lopen bij de rechtbank en mogen ze de uitspraak in Nederland afwachten. Vaak is er na enkele weken een uitspraak, maar soms duurt het langer. De laatste groep mensen wacht nog op een besluit in de asielaanvraag, omdat de IND meer tijd nodig heeft. Dat kan een half jaar tot een jaar duren. Wordt de aanvraag uiteindelijk afgewezen, dan kan een beroepsprocedure ook weer lang duren. Deze mensen kunnen dan ťťn ŗ twee jaar op het azc verblijven. 
Op de azc’s zijn de verschillen dus groot. Er zijn mensen die vol verwachting kunnen uitzien naar een woning in Nederland. Anderen wachten in spanning op de uitslag van hun aanvraag en beroepsprocedure en krijgen soms heftige dingen te verwerken als de asielaanvraag wordt afgewezen. Zij moeten dan Nederland verlaten of zoeken naar andere mogelijkheden.

Als christenen mogen we naast hen staan. Hen uitnodigen in onze kerk, maar vooral ook naar hen toe gaan. Door contacten op te bouwen en activiteiten te organiseren kunnen we de bewoners helpen in deze vaak moeilijke tijd. Door de langere verblijfsduur is het op een azc heel goed mogelijk om speciale activiteiten voor kinderen, jongeren en vrouwen op te zetten.

Overige locaties:

Amv’s

Voor jongeren (zonder ouders) onder de 18 jaar zijn er speciale opvanglocaties, de zogenaamde locaties voor amv’s (alleenstaande minderjarige vreemdelingen). Het COA heeft op deze locaties een strikter beleid voor contacten buiten het azc, omdat deze jongeren erg kwetsbaar zijn. In overleg met COA kan gekeken worden wat kerken voor deze jongeren kunnen betekenen.

Gezinslocaties

Onze overheid zet geen gezinnen met kinderen (onder de 18 jaar) op straat. Als een gezin is uitgeprocedeerd worden ze overgeplaatst naar een gezinslocatie.
De inzet van kerken kan hier hetzelfde zijn als op een azc. De nood is hoog op deze locaties, er is weinig toekomstperspectief. Door de langere verblijfsduur zijn contacten en activiteiten vanuit de kerk goed te organiseren.

Locaties met mensen met een status

In de huidige situatie, waarin COA zoekt naar goede mogelijkheden om alle vluchtelingen te huisvesten, is er een nieuw soort opvang. Een locatie met allemaal mensen met een status. De eerste locatie in deze vorm is ‘Pagedal in Stadskanaal’. Het aantal van deze locaties zal de komende tijd toenemen.
Op deze locaties zullen de mensen hoopvoller zijn gestemd. Ze kunnen nadenken over hun toekomst, over gezinshereniging, enz. De verblijfsduur voor het wachten op een woning is nu zo’n zes tot twaalf maanden.