Vechten voor recht
De juridische afdeling van Gave is misschien het best te vergelijken met een arena. Hier wordt gevochten voor recht voor christelijke asielzoekers. En het gaat er soms hard aan toe. “De willekeur, dat is nog het meest frustrerende. Dat raakt me echt,” zegt hoofd van de afdeling Marnix Visscher. “De vijandschap, het kan heel beklemmend voelen. Ik wil niet claimen dat ik God aan mijn zijde heb. Maar ik concentreer me wel op Hem bij het gevecht dat ik lever.”
Iedere dag wordt het juridisch loket van Gave bemand door een van de juridische medewerkers. Veel vrijwilligers bellen Gave met vragen over procedures, maar ook advocaten weten het loket te vinden. Zij winnen advies in en vragen Gave om dossieronderzoek. “Als het gaat om procedures van christelijke vreemdelingen, dan zijn wij toch echt wel het kenniscentrum van Nederland geworden. Advocaten kunnen bij ons terecht en daar maken ze steeds meer gebruik van. Net als VluchtelingenWerk trouwens. Ons werk is behoorlijk specialistisch, ook voor vakmensen zoals advocaten.”
Discutabel
Een christelijke vluchteling die status vraagt op grond van zijn bekering heeft een lange juridische weg te gaan. De IND beoordeelt de bekering op basis van een aantal criteria. Ook kijkt de IND of de vluchteling daadwerkelijk gevaar loopt in het land van herkomst.
Om de dreiging in het land van herkomst in te schatten, maakt de IND gebruik van ambtsberichten en statistieken. “Maar dat is discutabel. Ik heb meegemaakt dat het verzoek van iemand uit Somaliland werd afgewezen, want in zijn land zou geen vervolging zijn. Als je de statistieken bekijkt, klopt dat ook. Uit cijfers van Open Doors kunnen we afleiden dat er in dat land nauwelijks christenen zijn om te vervolgen, hooguit 200 op een bevolking van 4 miljoen. Deze kleine groep christenen houdt zich muisstil. En IND verlangt van de vluchteling dat hij dat dan ook maar moet doen. Cijfers en ambtsberichten zeggen niet alles over de werkelijke situatie in een land.”
Getuigenis
Als Marnix eenmaal voorbeelden begint te noemen, is hij niet meer te stuiten. De verontwaardiging is van zijn gezicht af te lezen. “Collega Alies heeft een dossier over een jongen uit Irak. Afgewezen omdat hij het christelijk geloof niet zou kennen. Hij heeft zich namelijk niet verdiept in de verschillende geloofsstromingen. Maar in zijn verklaring lees ik wel een prachtig getuigenis over zijn geloof in Jezus, in de opstanding, en de vergeving van zonden. De IND oordeelt echter dat dit verkeerd is omdat dit, volgens ‘algemene informatie’ zoals dat genoemd werd in het voornemen, niet de kern van het geloof is. Kijk, dan frons ik echt mijn wenkbrauwen.”
Deskundigheid
Naast de rapporten van Gave kan een advocaat ook onderzoeken van godsdienstsocioloog Prof. Joke Van Saane toevoegen aan de dossiers. Maar niet altijd worden deze deskundige verslagen meegewogen door de IND, onder andere omdat IND zegt zelf deskundig genoeg te zijn. Ook dat is een doorn in het oog van Marnix. “Ik denk niet dat iedere IND-medewerker evenveel deskundigheid of de bereidheid heeft om deze dossiers goed te kunnen beoordelen. Ze zouden er goed aan doen om het onderwerp ‘bekeringen’ tot een specialisme te maken van bepaalde medewerkers, die zich er wel goed in verdiept hebben. We hebben wel eens een pittig rapport geschreven over een zaak waarin een IND-medewerker zijn antipathie tegen het geloof liet meewegen. Op dat rapport werd de beschikking tijdens de behandeling in de rechtbank ingetrokken en kreeg de vluchteling alsnog asiel.”
Gevouwen handen
Marnix en zijn team komen soms handen te kort voor het werk dat op hen af komt. En ze beseffen dat ze dit werk niet kunnen doen zonder eerst hun handen te vouwen. Dat doen ze iedere morgen, voor ze de arena instappen. Want, zegt Marnix: “Het is geen gevecht van mij persoonlijk. Ik zie het als een opdracht van God om op te komen voor het recht van de vreemdeling die in ons midden is.”
Tekst: Jacomine Oosterhoff
Foto: André Dorst
Eerder gepubliceerd in Weergave maart 2017
